Hoe kom ik in de krant?

Een goede actie kan niet zonder publiciteit.

Een nieuwsbericht in de krant, een ingezonden brief, een interview op de lokale tv of achtergrondartikel. Maar hoe regel je dat? En hoe zorg je dat je boodschap op de goede manier in de media komt? Deze aflevering van ‘Tips & Trucs’ gaat over publiciteit bij acties.

Wat wil je bereiken?

Voordat je de publiciteit zoekt, moet je weten wat je wilt bereiken:

• Stel je doel vast. Wil je aandacht voor een actie, een misstand aan de kaak stellen, vertellen wat je bereikt hebt? Pas je boodschap daaraan aan.
• Kies je doelgroep. Wie wil je bereiken? Alle krantenlezers of televisiekijkers in een regio, alleen mensen met een beperking, of vooral lokale politici en ambtenaren? 
• Zorg voor het nieuws. Wat wil je de buitenwereld laten weten? Wat is je primeur? Wat is anders dan normaal? Wat is interessant voor de lezer of de journalist? 
• Bepaal je boodschap. Breng je boodschap zo dat deze voor je doelgroep interessant is.
• Denk over beeldvorming. Ga na welk beeld je neer wilt zetten en gebruik de juiste terminologie. Makkers kiest voor een positieve insteek, niet alleen ellende. Makkers laat zien dat het anders moet, maar ook dat het anders kan. Makkers werkt met humor en zal mensen niet snel aanvallen.

Hoe benader je de media?

Er zijn veel verschillende manieren om te zorgen dat je aandacht krijgt. Kies een manier die past bij je doel, en bij de tijd en middelen die je tot je beschikking hebt.

• Een persbericht versturen.
• Zelf een artikel schrijven.
• Een ingezonden brief sturen.
• Jezelf laten interviewen.
• Aankondigingen maken voor servicepagina of weekagenda.
• Contact opnemen met journalist of correspondent.

Welk medium?

Er zijn allerlei soorten media: kabelkrant, buurtkrant, regionale krant, huis-en-huis blad, lokale radio of tv. Al deze media hebben hun eigen voor- en nadelen. Ze bereiken verschillende doelgroepen en hebben een sterk variërend aantal lezers - soms miljoenen, soms enkele honderden.

• Wanneer welke krant? 
  • Lokale of regionale media plaatsen graag human-interest verhalen, bijvoorbeeld over de persoon van de actievoerder of mens achter de misstand. Goed voor de beeldvorming, maar het vraagt om een investering in de journalisten
  • Huis-aan-huisbladen of buurtkranten plaatsen graag kant-en-klare artikelen, bijvoorbeeld een kort stukje over je actiegroep met een telefoonnummer. Deze kranten worden veel gelezen.
  • De kabelkrant plaatst graag aankondigingen voor specifieke activiteiten, bijvoorbeeld n.a.v. persbericht of oproep voor een actie. De kabelkrant wordt veel bekeken.
  • Landelijke media zijn nauwelijks geïnteresseerd in lokale activiteiten of ontwikkelingen. Benadruk daarom de landelijke aspecten van je actie.
  • Lokale en regionale media zijn zeker geïnteresseerd in landelijke activiteiten of ontwikkelingen, als je er de lokale aspecten kunt benadrukken (afschaffing landelijke subsidie voor mensen met een handicap, door link te leggen met instellingen of projecten in je eigen woonplaats).
• Waar vind je de adressen van redacties? Kijk in het telefoonboek of in de gemeentegids van je regio. Op www.kranten.com staat een overzicht van landelijke en regionale kranten online. Of zoek in het Handboek van de Nederlandse Pers en Publiciteit.

Afspraken

Als je een actie op touw zet, wil je dat zo veel mogelijk mensen iets van die actie merken. Maar publiciteit is niet altijd goed en komt niet altijd op het juiste moment. Soms is het raadzaam om met journalisten afspraken te maken.

• Afspraken over embargo. Als je gaat actievoeren is het belangrijk om tijdig contact te leggen met journalisten. Zo kunnen ze regelen dat ze aanwezig zijn of dat ze een achtergrondartikel publiceren. Als je de informatie ‘onder embargo’ geeft, maak je de afspraak dat ze voor een bepaalde datum niet over je informatie publiceren. Zo voorkom je dat je plannen uitlekken. 
• Spelregels bij embargo. Een embargo is een vrijwillige afspraak is, geen contract. Journalisten hoeven zich er niet aan te houden. 
• Afspraken over inzage in een artikel na een interview. Maak altijd afspraken over het vóór publicatie inzien van het artikel waarin de journalist het interview met jou verwerkt. Dat geeft je de mogelijkheid om onjuiste feiten te corrigeren of citaten die echt niet kloppen bij te stellen. 
• Spelregels bij inzage vooraf. Een journalist bepaalt zelf welke uitspraken hij wel en niet overneemt; over zijn selectie heb je geen zeggenschap. Je kunt alleen feitelijke onjuistheden corrigeren. Bijvoorbeeld als je kunt bewijzen dat je iets niet gezegd hebt, kun je er wel op aandringen dat hij eventueel nuanceringen aanbrengt in zijn verhaal over jou. Hij maakt die keuze uiteindelijk zelf.
• Afspraken over het gebruik van foto’s. Regionale of landelijke kranten sturen vaak een eigen fotograaf om acties te fotograferen. Je kunt natuurlijk ook zelf foto’s aanleveren aan de krant. 
• Spelregels bij het aanleveren van foto’s. Bedenk dat aan het publiceren van foto’s privacy-aspecten zitten. Je mag nooit zomaar een herkenbare foto van iemand met een handicap in de krant laten zetten zonder inzage van de foto en toestemming van de gefotografeerde, of van de ouders of wettelijke vertegenwoordigers. Ook de maker van de foto moet toestemming geven voor publicatie, omdat deze in principe zijn eigendom is en er auteursrecht op rust. Laat de krant afspraken maken met beide partijen.

Systematisch aandacht voor publiciteit

Contacten met de pers staan niet los van het communicatieplan rond je actie.

• Communicatieplan. Het is zinnig om een communicatieplan te maken. Hierin leg je vast hoe je omgaat met de media. Wat zijn je standpunten en wie voert het woord daarover.
• Investeer in persoonlijke contacten. Probeer bij kranten een vaste contactpersoon te vinden en maak dit contact zo persoonlijk mogelijk – laat niet steeds iemand anders van je organisatie bellen

Acties

Makkers Unlimited voert alleen actie als er kans is op publiciteit. Hoe trek je de aandacht?

• Verzamel klachten. Organiseer een enquête of een meldweek. Bundel ze in een zwartboek en overhandig dat aan een (lokale) politicus.
• Organiseer een discussiebijeenkomst. Nodig een bekende persoonlijkheid uit om over een actueel onderwerp te komen spreken.
• Organiseer een congres. Publieksactiviteiten trekken de aandacht als het onderwerp interessant is.
• Bedenk een ludieke actie. Sommige acties leveren prachtige plaatjes of sfeerbeelden op die zo in de krant kunnen.

Verder lezen

Deze ‘Tips & Trucs’ is een verkorte uitgave van de VCP-handreiking ‘Hoe kom ik in de krant? Informatie voor actieve lokale belangenbehartigers die publiciteit willen’ (2007). De handreiking is te downloaden via: http://www.programmavcp.nl/files/uploads/handreikingen/hoekomikindekrant_handreiking.doc

Verwante ‘Tips & Trucs’ van Makkers Unlimited:

• Hoe schrijf je een ingezonden brief of artikel voor de krant?
• Hoe geef ik een interview? Hoe praat ik met journalisten?
• Hoe schrijf je een goed persbericht?
• Hoe maak ik afspraken met de media over publiciteit?

Download als word bestand