Lukina Smit

Portret van een actieve makker

“Mijn moeder zegt altijd mijn dochter had eigenlijk 10 jaar eerder in de rolstoel moeten komen.”

Lukina kwam 21 jaar geleden door een val van een trap met een dwarslaesie in een rolstoel terecht. Voor de meeste mensen zou dit een nachtmerrie zijn maar voor Lukina was het eigenlijk een soort bevrijding. Door het ongeluk wordt ze van muurbloem tot een assertieve vrouw die op komt voor andere. Haar baan als verpleegkundige op de OK kon ze helaas niet meer uitvoeren maar daarvoor in de plaats kwam al snel een baan bij de kledingzaak van haar broer. Verpleegkundige word je niet voor niets dus toen Zorgbelang Groningen op haar pad kwam was de keuze van kleding naar belangenbehartiging snel gemaakt. Lukina dacht gelijk: “Yes hier liggen mijn wortels. Veel mensen zijn niet assertief genoeg of moeten al teveel knokken en hebben daardoor geen power meer om voor het collectief te vechten. Je hebt niet gevraagd om je handicap en moet je wel constant bewijzen in de strijd om zorg en hulpmiddelen.” Door zich in te zetten bij Zorgbelang, als bestuurslid van PCG (Provinciale Chronisch zieken en Gehandicaptenraad Groningen) en voor Humanitas kan ze opkomen voor anderen en het behalen van een inclusief beleid nastreven.

Vervoer en toegankelijkheid van gebouwen zijn de specialiteiten van Lukina binnen PCG. In Groningen is de indicatie voor Wmo vervoer aangescherpt sinds de nieuwe aanbesteding voor busvervoer is ingegaan. Alle bussen van Qbuzz zijn namelijk volledig toegankelijk waardoor mensen dus minder individuele vervoersoplossingen nodig zouden hebben. De praktijk pakt echter anders uit; chauffeurs rijden door, de halte is niet toegankelijk, het omroepsysteem staat te zacht of uit en de bediening van de lift of oprijplank is lastig. In het regionale overleg van de platform kwamen deze problemen regelmatig naar voren. Herhaaldelijk aankaarten van het probleem tijdens de overleggen met de OV-bureau haalde niets uit. PCG vond het tijd voor actie. Makkers krijgt regelmatig klachten over ontoegankelijk busvervoer en de Twitteractie @nietmetdebus was daarmee geboren. Op zoek naar een plek voor de aftrap kwam Groningen als tip. Zo ontstond het samenwerkingsverband voor deze actie van PCG en Makkers. De actie was eigenlijk al een succes voordat deze plaats had. Het persbericht trok al zoveel aandacht dat het Dagbladvan het Noorden met Lukina op stap wilde. Een fantastisch artikel op de voorpagina op de dag van actie zorgde ervoor dat Qbuzz, het OV-bureau en SBS6 ons al stonden op te wachten!

Lukina heeft geen moeite met haar handicap maar werd tijdens deze actie wel heel diep geraakt. De dag voor de actie ging zij opstap met een journalist van het Dagblad van het Noorden. Acht van de zeven bussen lieten haar staan! “Blijven staan is onmenselijk! Dat gaat je door merg en been. Je wilt van A naar B maar door dit soort ervaringen blijf je bijna liever achter de geraniums.” Toch is Lukina blij dat zij haar rolstoel zo kan inzetten want blijkbaar is dit nodig om echt verandering te weeg te brengen. Naast afspraken met Qbuzz en het OV-bureau wordt ze nu ook door vele gemeenten in Groningen gevraagd om naar de bushaltes te komen kijken.
“Mijn moeder zegt altijd mijn dochter had eigenlijk 10 jaar eerder in de rolstoel moeten komen.” En dat klopt ook wel. Het heeft me verrijkt. Ik durf er nu te zijn en ben assertief geworden. Kijk wat ik er mee kan bereiken.”

Met haar vele verschillende werkzaamheden is Lukina zo druk dat haar hoofd eigenlijk nooit leeg is. Haar hoogste doel is namelijk dat de onlangs gelanceerde website van PCG www.toegankelijkgroningen.nl over 10 jaar niet meer nodig is en er één gezamenlijke Wmo verordening komt in alle 23 gemeenten van Groningen. Om toch af en toe rust en stilte te vinden borduurt, puzzelt en knutselt ze. Alleen in bed leest ze boeken want doet ze dit op de bank dan is er altijd nog wel iets beters te doen……Maar net voor het slapen gaan put Lukina inspiratie uit waargebeurde verhalen die dicht bij haar staan zodat ze deze wijsheden weer kan overdragen aan andere in haar dagelijkse werkzaamheden.